أبو الحسن الشعراني

160

پژوهش هاى قرآنى علامه شعرانى در تفاسير مجمع البيان، روح الجنان و منهج الصادقين (فارسى)

وَ اللَّهُ يَدْعُوا إِلَى الْجَنَّةِ . « 1 » مؤلف : رسول را گفتند : يا رسول اللّه ! سعد را بيفكندند . رسول صلّى اللّه عليه و آله به بالين او آمد و سر او بر كنار گرفت و گرد از روى او مىسترد به جامهء خود و مىگفت : « ما أطيب ريحك و أحسن وجهك و أحبّك إلى اللّه » ؛ چه خوش است بوى تو و چه نيكوست روى تو و چه دوست دارد خداى تو را . و بگريست ، آن‌گه باز خنديد و روى بگردانيد و گفت : « ورد الحوض و ربّ الكعبة » ؛ به كنار حوض فراز آمد . ابو امامه گفت : يا رسول اللّه ! حوض چيست ؟ گفت : حوضى است كه خداى تعالى مرا داده است ، عرض او از ميان صنعاء إلى بصره . علّامه شعرانى : اين روايت دلالت بر آن دارد كه پرهيزكاران پس از مرگ بىدرنگ بر حوض درآيند و با حور العين درآميزند با آن‌كه حوض در قيامت است و حور العين در بهشت و آن زمان دراز كه ما در ميان خود و قيامت تصوّر مىكنيم در نور ديده است . و بعضى گويند : زمان آخرت در عرض زمان دنيا نيست بلكه در طول آن است و آن را به دو خطّ متقاطع به زواياى قائمه تمثيل كردند كه خطّ عرضى به منزلهء زمان دنياست و خطّ طولى به منزلهء زمان آخرت و تصوّر زمان دنيوى از تقدّم و تأخّر حوادثى است كه نسبت به يكديگر علّت و معلول نيستند و تصوّر زمان اخروى از تقدّم و تأخّر موجوداتى [ است ] كه نسبت به يكديگر علّت و معلولند . و تفصيل آن مناسب اينجا نيست ، به قبسات ميرداماد رحمه اللّه و سخن وى در حدوث دهرى رجوع شود . و از اين روايت بقاى روح و عالم برزخ هم ثابت مىشود . « 2 » وَ يَسْئَلُونَكَ عَنِ الْمَحِيضِ قُلْ هُوَ أَذىً فَاعْتَزِلُوا النِّساءَ فِي الْمَحِيضِ وَ لا تَقْرَبُوهُنَّ حَتَّى يَطْهُرْنَ فَإِذا تَطَهَّرْنَ فَأْتُوهُنَّ مِنْ حَيْثُ أَمَرَكُمُ اللَّهُ . « 3 » مؤلف : حاضت المرأة تحيض حيضا و محيضا و محاضا ، و المصدر من هذا الباب

--> ( 1 ) . بقره ( 2 ) آيهء 221 . ( 2 ) . روح الجنان ، ج 2 ، ص 202 . ( 3 ) . بقره ( 2 ) آيهء 222 .